A- A A+ | Chia sẻ bài viết lên facebook Chia sẻ bài viết lên twitter Chia sẻ bài viết lên google+ Tăng tương phản Giảm tương phản

ĐỔI MỚI GIỜ SINH HOẠT LỚP PHÁT HUY TÍNH TÍCH CỰC, SÁNG TẠO CỦA HỌC SINH

Trong những năm qua, nền giáo dục nước nhà có những chuyển biến rõ rệt, đang trong giai đoạn đổi mới căn bản toàn diện đòi hỏi mỗi thầy cô giáo cũng phải chuyển mình, tự nhận thức, trau dồi và đổi mới để đáp ứng được yêu cầu phát huy tính tích cực, sáng tạo của học sinh.

Trong những năm qua, nền giáo dục nước nhà có những chuyển biến rõ rệt, đang trong giai đoạn đổi mới căn bản toàn diện đòi hỏi mỗi thầy cô giáo cũng phải chuyển mình, tự nhận thức, trau dồi và đổi mới để đáp ứng được yêu cầu phát huy tính tích cực, sáng tạo của học sinh.Như chúng ta đã biết, chất lượng và hiệu quả giáo dục học sinh không chỉ phụ thuộc vào kết quả học tập các bộ môn văn hóa mà còn phụ thuộc vào rất nhiều các hoạt động giáo dục khác như rèn luyện đạo đức, hoạt động ngoài giờ lên lớp, giáo dục kĩ năng sống..vvBên cạnh công tác chuyên môn là giảng dạy thì người giáo viên cũng cần trau dồi cho mình thêm nhiều kiến thức về các nhiệm vụ khác trong đó có công tác chủ nhiệm. Nói về vai trò của người GVCN chúng ta đều thấy tầm quan trọng của họ. Họ là nhà quản lý, nhà tâm lý; là nơi để các em
học sinh chia sẻ những buồn vui, là một chỗ dựa tinh thần vững vàng cho các em trong cuộc sống
. Công tác chủ nhiệm có vai trò hết sức quan trọng trong việc giáo dục đạo đức kĩ năng sống, nâng cao tri thức cho các em học sinh. Trong qui định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, công tác chủ nhiệm được tính 4 tiết trên tuần. Trong đó có một tiết chính khóa, đó là giờ sinh hoạt lớp ngày cuối tuần. Như vậy sinh hoạt là một môn học bắt buộc. Tuy nhiên đây là một môn học có nhiều điểm khác biệt với những môn học văn hóa khác.Vì sinh hoạt lớp là dạng hoạt động giáo dục tập thể, là một hình thức tổ chức tự quản cho học sinh và là một trong những biện pháp cơ bản góp phần xây dựng tập thể học sinh đoàn kết. Chính thông qua các giờ sinh hoạt lớp, các em học sinh có thể bày tỏ, chia sẻ tâm tư, tình cảm và tự đánh giá, nhận xét nhau thẳng thắn, tích cực. Các học sinh trong lớp được liên kết lại với nhau, giáo viên gắn bó với học sinh trong một cộng đồng thu nhỏ để giải quyết những vấn đề của cuộc sống thực hàng ngày ở nhà trường, lớp học. Học sinh được mở rộng các mối liên hệ, tăng cường sự hiểu biết, giúp đỡ lẫn nhau, khắc phục xu hướng hẹp hòi, cục bộ, bè phái trong đời sống tập thể. Đây cũng là dịp để học sinh làm quen với nhiều loại hình hoạt động khác nhau, giúp các em phát triển các kĩ năng cơ bản và cần thiết cho bản thân. Các em phải được vừa học vừa chơi, được thể hiện khả năng của mình... Nếu như các bộ môn văn hóa đều có chương trình, sách giáo khoa, sách giáo viên, chuẩn kiến thức kĩ năng, tài liệu tham khảo..., thì bộ môn sinh hoạt lại không có một tài liệu hướng dẫn cụ thể nào. Vài năm gần đây, việc thiết kế giáo án sinh hoạt lớp đã được triển khai đến các nhà trường, các thầy cô giáo làm công tác chủ nhiệm. Như vậy, nội dung và cách thức cơ bản để tiến hành giờ sinh hoạt lớp đã được thống nhất trong các nhà trường. Tuy nhiên việc thực hiện ở mỗi nơi, mỗi giáo viên..., vẫn có sự khác biệt. Vì nhiều lí do khác nhau, lâu nay trong các nhà trường thường chỉ chú trọng đến các giờ dạy văn hóa mà chưa quan tâm đúng mức đến việc quản lí, tổ chức, dạy và học tiết sinh hoạt. Phần lớn các em học sinh cũng không có nhận thức đúng đắn về vai trò của giờ học này. Chính vì thế thái độ học tập của các em chưa tích cực, đặc biệt không mấy hứng thú.

Thông thường thì một giờ SHL được diễn ra  một cách đều đều với trình tự như sau :

- Gv hoặc ban cán sự lớpTổng kết đánh giá hoạt động trong tuần;

- xây dựng kế hoạch tuần tiếp theo

- giáo viên chủ nhiệm nhận xét đánh giá.

ưu điểm :đảm bảo tương đối đầy đủ những nội dung theo quy định đồng thời giúp cho GV và HS đỡ vất vả, đỡ phải bỏ công sức, tâm huyết, nhưng  khi đối chiếu với lý luận dạy-học, với mục tiêu và nguyên  lý giáo dục , những tiết SHL ấy đã bộc lộ những nhược điểm cơ bản như sau :

- Chưa tích cực hóa một cách hiệu quả những hoạt động của chủ thể học sinh.

- Chưa tạo được cho HS hoàn cảnh giao tiếp thuận lợi trong không khí hào hứng của lớp học và  thái độ dễ hợp tác của những người cùng tham gia …

- Chưa tạo cho HS  nhu cầu muốn hoạt động, muốn được bộc lộ …

- Chưa thể hiện được vai trò quan trọng của giáo viên trong việc hướng dẫn, tổ chức tiết sinh hoạt  …

- Chưa nâng cao được hiệu quả giáo dục từ tiết sinh hoạt.

Vậy vấn đề đặt ra ở đây là làm thế nào để đổi mới tiết sinh hoạt cuối tuần cho lớp chủ nhiệmvà phát huy được tính tích cực, sáng tạo của học sinh.. Sau đây tôi xin đưa ra 1 vài ý kiến của cá nhân cùng với sự tham khảo của một số mô hình tiết sinh hoạt lớp được thực nghiệm thành công tại các trường THPT khác.

Nguyên tắc chung đổi mới tiết SHL:

- Bám sát mục tiêu giáo dục,  Ưu tiên hàng đầu cho việc giáo dục đạo đức nhưng không tách rời với các hoạt động dạy – học và rèn luyện kỹ năng sống cho HS - Phát huy tối đa tính tích cực của HS.

- Phù hợp với đặc điểm lứa tuổi

- Phát huy thế mạnh của hoạt động nhóm/tổ.

- Chú trọng quan tâm đến tất cả các đối tượng học sinh .

- sử dụng linh hoạt các thiết bị, phương tiện dạy học và đặc biệt là ứng dụng công nghệ thông tin.

- Đảm bảo tính thực tiễn, phù hợp với cơ sở vật chất, các điều kiện tổ chức hoạt động của nhà trường

- Đầu tư thật kỹ cho khâu chuẩn bị trước của cả giáo viên lẫn HS( đây là khâu vô cùng quan trọng và đòi hỏi phải có sự đầu tư)

Trên đây là những nguyên tắc để đổi mới SHL, vậy ta cần đổi mới những gì? Theo tôi, cần phải đổi mới ở nhiều phương diện hay nói cách khác, đổi mới toàn diện. Cụ thể như sau:

 Đổi mới nội dung

+ Sơ kết, tổng kết công tác (nhận xét, đánh giá, bình chọn, kiểm điểm ...)

          + Phổ biến công tác (của trường, lớp, đoàn thể...)  Thảo luận, bàn bạc về kế hoạch và biện pháp thực hiện nhiệm vụ.

          + Hoạt động theo chủ đề của từng tháng, từng ngày lễ kỉ niệm lớn...

          _ Hoạt động chính trị: VD như tổ chức sinh nhật cho nhóm học sinh tháng 1 lần hoặc kỳ 2 lần

          + Tổ chức cho hs xem phim về chủ đề nào đó. VD sưu tầm những câu chuyện hay mang tính giáo dục của Quà tặng cuộc sống.., hay tư liệu lịch sử, hay phim chuyển thể từ tác phẩm văn học, hay những câu chuyện về những người nổi tiếng...vv

          Có thể linh hoạt lồng ghép các nội dung trên sao cho tiết sinh hoạt luôn phong phú, mới mẻ, hấp dẫn và có tác dụng giáo dục cao.

Đổi mới phương pháp: sử dụng nhiều phương pháp hơn

1. Phương pháp thảo luận nhóm

2. Phương pháp đóng vai

3. Phương pháp giải quyết vấn đề

4. Phương pháp tình huống

5. Phương pháp trò chơi

6. Phương pháp tổ chức hoạt động giao lưu( phần này cô Duyên sẽ phân tích kỹ hơn ở tham luận sau)

Đổi mới vai trò nhân sự:

- Học sinh :

Trong tiết SHLCT, người hoạt động chủ yếu là HS. HS phải là những chủ nhân thực sự, chiếm lĩnh hầu hết các hoạt động trong tiết học. Các em không những là diễn viên hoàn toàn làm chủ sân khấu với những hình thức phong phú, đa dạng mà còn cùng hợp tác với GVCN trong khâu dựng kịch bản cũng như làm đạo diễn.

- Giáo viên :

Nói chung, đối với tiết SHLCT, GVCN nên tránh hai khuynh hướng sau :

+, phó mặc cho HS muốn làm thế nào cũng được dẫn đến sự đơn điệu, buồn tẻ, mất tác dụng.

+ Quá chuyên quyền nên không cho HS được trình bày, được bộc lộ ý kiến, hoặc chỉ cứng nhắc tập trung vào việc diễn giảng, thuyết lý về đạo đức, thậm chí tiết sinh hoạt nào cũng trách mắng không ngớt về những sai phạm của học sinh.

          Trong tiết SHLCT, GV chỉ cần làm việc rất ít để trao quyền ưu tiên cho HS hoạt động với thời lượng tối đa có thể được; thậm chí hầu như GV không làm gì cả. Nhưng ở đây, không làm gì cả không có nghĩa là khoán trắng, phó mặc HS kiểu như đã nói ở trên; mà GV vẫn là người bao quát, chỉ đạo sát sao để đảm bảo cho hoạt động của HS đúng hướng và đạt hiệu quả cao. Quan trọng là khâu hướng dẫn, tổ chức trước đó

Đổi mới hình thức :

- Đổi mới không gian, địa điểm sinh hoạt:

+ Thay đổi, sắp xếp lại bàn ghế để tạo những kiểu không gian khác nhau.

+ Trang trí phòng học theo những kiểu khác nhau.

+  Chọn những địa điểm ngoài phòng học một cách thích hợp như sân trường, hành lang, khu lao động, bãi cỏ gần trường ...

- Đổi mới vị trí của HS trong tiết sinh hoạt : Thay đổi chỗ ngồi.

+ Tự chọn theo sở thích của HS.

+ Theo sự phân công của người điều khiển cho phù hợp với hoạt động.

- Đổi mới cách thức triển khai nội dung hoạt động: vô cùng biến hóa.  

+ Hình thức thưởng, phạt được thay đổi thường xuyên.

+ Cách tổ chức sinh nhật luôn mới mẻ.

+ Các trò chơi đa dạng.

+ Hình thức diễn đàn, tọa đàm, giao lưu,tiểu phẩm hay thi cử, múa hát...

+ Mời phụ huynh tham gia vào giờ sinh hoạt lớp điểm trong tháng

Cuối cùng là Đổi mới trong các bước thực hiện tiết SHL

* Bước 1 chuẩn bị : Trước hết, xin được nhấn mạnh tầm quan trọng của khâu chuẩn bị trước khi tiến hành tiết sinh hoạt trên lớp. Có thể nói yếu tố quyết định thành công hay thất bại của giờ SHL theo hướng đổi mới chính là ở khâu này. Cả GVCN và HS cùng hợp tác để làm tốt khâu chuẩn bị.

- Đầu năm Xây dựng đội ngũ cán bộ lớp tích cực, biết việc

- Xây dựng kế hoạch chung cho việc thực hiện các tiết SHL trong cả năm học: chuẩn bị về các nội dung hoạt động, phương pháp và hình thức thực hiện các hoạt động ...

- Chuẩn bị nguồn tài chính hỗ trợ cho các hoạt động ở tiết SHL Bằng việc mời phụ huynh tham gia vào hoạt động này

GVCN cần định hướng cho HS trong việc chuẩn bị về cả nội dung và cách thức ( Chuẩn bị cái gì ? Chuẩn bị như thế nào, bằng cách nào?) nhưng cần phát huy tối đa sự sáng tạo, tích cực của HS; có thể để các em tự lựa chọn những nội dung, cách thức cụ thể, phù hợp. Cũng cần phân công cụ thể cho các đối tượng HS, nhưng chủ yếu là chỉ đạo thông qua đội ngũ cán bộ lớp.

* Bước 2 tiến hành tiết SHLCT (theo giờ phân công ở thời khóa biểu):

- HS được chủ động thực hiện tất cả những hoạt động trong tiết sinh hoạt theo hướng đổi mới nội dung, đổi mới phương pháp, đổi mới hình thức … như đã nêu ở trên.

* Bước 3 kết thúc, rút kinh nghiệm:

- GV cần thăm dò ý kiến của HS về các HĐ trong tiết SHLCT để điều chỉnh, đáp ứng nhu cầu chính đáng của các em. Có nhiều cách để nhận được thông tin phản hồi từ phía HS: GV trực tiếp trò chuyện với HS, yêu cầu HS điền phiếu, nhờ cán bộ lớp trao đổi với các bạn ...

- GVCN cùng cán bộ lớp, cùng tập thể HS thảo luận tìm kiếm những cách thức để tiết SHLCT luôn luôn mới mẻ, hấp dẫn ...

Rõ ràng để có được tiết sinh hoạt lớp thực sự hiệu quả và phát huy tính tích cực của hs, thì cả GVCN và học sinh đều phải tìm tòi, suy nghĩ, hoạt động nhiều hơn nhưng chắc chắn rằng sau mỗi một giờ sinh hoạt lớp được chuẩn bị chu đáo với những chủ đề hấp dẫn mang tính giáo dục cao sẽ là niềm vui, sự đoàn kết gắn bó, sự hiểu nhau giữa các thành viên trong lớp và sự trưởng thành qua từng tuần, từng tháng với nhiều kỹ năng được rèn giũa. Thông qua các hoạt động ngoài giờ lên lớp, giúp các em hoàn thiện nhân cách và trang bị cho mình những kỹ năng tốt, giúp ích cho cuộc sống.


Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết
Bài tin liên quan
Chính phủ điện tử
Tin đọc nhiều
Liên kết website
Thống kê truy cập
Hôm nay : 214
Hôm qua : 310
Tháng 10 : 5.991
Năm 2019 : 86.389